اثر تغییر سیستم آبیاری از روش سطحی (غرقابی) به زیرسطحی با لوله‌های پی‌وی‌سی (PVC) بر شوری خاک، رشد و عملکرد درختان پسته

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، پژوهشکده پسته، مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رفسنجان، ایران

2 مربی پژوهش، پژوهشکده پسته، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رفسنجان ایران

3 کارشناس ارشد، پژوهشکده پسته، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رفسنجان ایران

چکیده

در این پروژه، امکان تغییر سیستم آبیاری از روش غرقابی به زیرسطحی کم‌فشار (با لوله‌های پی‌وی‌سی سوراخدار) روی درختان بارور پسته مورد مطالعه قرار گرفت. این پژوهش در قالب طرح آماری بلوک‌های کامل تصادفی با 3 تیمار در 3 تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل تیمار شاهد (S)، آبیاری به روش غرقابی با دور آبیاری 48 روز و حجم آب 6720 متر مکعب در هکتار، تیمار 1P، آبیاری زیرسطحی با لوله‌های پی‌وی‌سی با مقدار آب مورد استفاده برای تیمار شاهد و دور آبیاری 12 روز و تیمار 2P، آبیاری زیرسطحی با لوله‌های پی‌وی‌سی با مقدار آب 75 درصد مقدار آب مورد استفاده برای تیمار شاهد و دور آبیاری 24 روز بودند. نتایج نشان داد که از بین صفات رویشی، سطح برگ، تعداد کل جوانه‌ها، درصد جوانه ریزش‌کرده و درصد جوانه رویشی بطور معنی‌داری تحت تاثیر تغییر روش آبیاری قرار گرفتند. همچنین تغییر روش آبیاری بر روی اغلب صفات کمی و کیفی محصول در سطح 5 درصد اثر معنی‌دار داشت، به‌طوریکه باعث افزایش 8/0 تا 6/1 کیلوگرمی وزن محصول خشک هر درخت، کاهش 7/1 تا 25/4 درصدی پوکی، افزایش 5/3 تا 6 درصدی خندانی و کاهش 3/1 تا 2 واحدی در انس پسته گردید. ضمن اینکه بهره‌وری مصرف آب نیز در روش‌های آبیاری 1P و 2P، به ترتیب 4/41 درصد و 6/61 درصد افزایش یافت. تیمارهای آبیاری زیرسطحی با لوله‌های پی‌وی‌سی در اغلب صفات مورد بررسی، با یکدیگر اختلاف معنی‌دار در سطح 5 درصد نداشتند. نتایج شوری خاک ناحیه ریشه درختان در فصل پاییز (قبل از آبشویی) نیز حاکی از افزایش شوری سطح خاک در ناحیه بالای لوله‌های زیرسطحی بود. اما شوری خاک در اسفندماه و پس از انجام آبشویی و بارندگی زمستانه به وضعیتی مناسب (کمتر از dS/m 9) رسید. ارزیابی اقتصادی اجرای این پروژه نیز حاکی از توجیه اقتصادی بالای آن دارد، به‌طوریکه با سرمایه‌گذاری سالیانه در حدود 60 میلیون ریال در هر هکتار (به عنوان سرمایه‌گذاری اولیه) برای تغییر سیستم، بسته به انتخاب روش آبیاری 1P یا 2P، به ترتیب درآمدی معادل 6/7 و 2/15 برابر سرمایه‌گذاری اولیه، عاید باغدار خواهد شد. بنابراین با در نظر گرفتن محدودیت‌های مناطق پسته‌کاری ایران از نظر کمیت و کیفیت منابع آب در دسترس، استفاده از روش 2P به دلیل کاهش 25 درصدی مصرف آب و افزایش 6/61 و 3/14 درصدی بهره‌وری مصرف آب، به ترتیب نسبت به روش‌های S و 1P، قابل توصیه می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of Changing Irrigation System from Surface (Flooding) to Subsurface Method with PVC Pipes on Soil salinity, Growth and Yield of Pistachio Trees

نویسندگان [English]

  • Nasser Sedaghati 1
  • Seyed Javad Hosseinifard 1
  • Mohammad Abdolahi Ezzatabadi 1
  • Akbar Mohammadi Mohammad-Abadi 2
  • Mohammad Reza Nikooei Dastjerdi 3
1 Assistant Professor of Pistachio Research Center, Horticultural Sciences Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Rafsanjan, Iran
2 Instructor of Pistachio Research Center, Horticultural Sciences Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Rafsanjan, Iran
3 Master, Pistachio Research Center, Horticultural Sciences Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Rafsanjan, Iran
چکیده [English]

In this project, the possibilities of changing the method of surface irrigation (flooding) to subsurface irrigation system (with porous PVC tubes) were studied on mature pistachio trees. This research was conducted as a randomized complete block design with three treatments and three replications. Treatments included: control (S) by flood  irrigation with 48 days irrigation frequency and the volume of 6720 cubic meters per hectare, P1 treatment, subsurface irrigation with PVC pipes with the amount of water used for irrigation control(S) and 12 days irrigation frequency and, P2 treatment, subsurface irrigation with PVC pipes with a water content of 75% of the water used to control and 24 days irrigation frequency. The results showed that among the growth characteristics, leaf area, total number of buds, percentage of fallen bud and vegetative bud were significantly affected by changes in irrigation methods. But changing irrigation methods on the most of quantitative and qualitative factors, significant effect at 5% level, as, increased the dry product from 0.8 to 1.6 Kg per tree, reduced blanking from 1.7 to 4.25 percent, increased splitting from 3.5 to 6 percent and reduced the number of nuts per ounce of pistachios from 1.3 to 2 units. While the WUP in irrigation methods of P1 and P2, increased 41.4% and 61.6%, respectively. There were no significant differences (P≤ 0.05) in subsurface irrigation treatments in most traits. The results of soil salinity in the root zone of trees in autumn (before leaching) also showed an increase in soil salinity in the soil surface and above the subsurface pipes. But, soil salinity after leaching and precipitation in the winter was appropriately (Less than 9 dS/m). Economic evaluation of this project showed that high economic justification. So, with an annual investment of about 60 million rials (as an initial investments) in Hectare to change the system, depending on the choice of irrigation method P1 or P2, respectively, earning between 7.6 to 15.2 times the initial investments, growers will receive. Therefore, considering the limitations of the pistachio producing regions in Iran, In terms of quantity and quality of available water resources, P2 method, due to a 25 percent reduction in water consumption and increasing 61.6% and 14.3% in WUP, respectively, compared to methods S and P1, is advisable.


کلیدواژه‌ها [English]

  • Low Pressure Subsurface Irrigation
  • Water Use Productivity
  • Irrigation frequency
  • Leaching